![]() |
|
Ligging en geschiedenis
Enkele nabije activiteiten:
|
![]() ![]() ![]() |
|
De rivier de Hunze stamt uit de prehistorie. Het verhaal van de rivier in Drenthe en Groningen begint eigenlijk in het Saalien, de voorlaatste ijstijd 2000 eeuwen geleden. Vanuit Noord-Europa baanden ijsmassa’s met steen en leem zich in de richting van het zuidoosten. Het smeltwater van de enorme gletsjers werd gekeerd door de terreinopwelving de Hondsrug. Zo ontstond aan de voet van deze Hondsrug het oerstroomdal van de Hunze: zeker 50 meter diep en kilometers breed. Door het stijgen van de temperaturen rakte het Hunzedal begroeid. Gaandeweg de eeuwen werd het dal door veenvorming en inwaaiend zand als het ware opgetild. Het Zuidlaardermeer is ontstaan omdat het voor de Hunze – van oorsprong een veenrivier – steeds moeilijker werd om het water op de almaar stijgende Noord zeespiegel te lozen. De monniken van het klooster van het Noord-Groninger Aduard groeven in de dertiende, veertiende en vijftiende eeuwter hoogte van het huidige meer – toen nog in de volksmond het Noordlaardermeer genoemd – veen af, waardoor het land ook nog een lager kwam te liggen. Beide watermassa’s uit het noorden en het zuiden kwamen elkaar hier tegen. In het Hunzedal zijn dan ook bodemafzettingen gevonden die duiden op de invloed van de zee. Het Zuidlaardermeer is, voor alle duidelijkheid, niet ontstaan door menselijke activiteiten, niet door veenafgravingen dus. Het natuurrijke Zuidlaardermeergebied behoort grotendeels tot de provincie Groningen en voor een kleiner deel tot de provincie Drenthe. De Stichtingen Het Groninger landschap en Het Drentse Landschap bemoeien zich voornamelijk met het beheer van het gebied. De huidige Hunze ontspringt als Voorste Diep op het Ellertsveld en als Achterste Diep bij Exloo. Zij verenigen zich in de omgeving van Gasselternijveen. Als Oostermoersevaart stroomt het riviertje ten oosten van de Hondsrug verder naar het noorden door het Zuidlaardermeer en komt bij het Groninger Waterhuizen in het Winschoterdiep uit. De Hunze wordt op dit traject het Drentse Diep genoemd. De sterk meanderende stroom wordt gevoed door grondwater onder de Hondsrug, dat als kwelwater naar boven komt in het Hunzedal. De naam van de Hunze is waarschijlijk afkomstig van het Germaanse "hun" dat geel of modder betekent. In het verleden, ten tijde van de middeleeuwen, stroomde de rivier de Hunze ten oosten van de stad Groningen naar het Noord-Groninger Wierumerschouw. Daar verenigde de rivier de Drentse A, die ten westen van de stad Groningen lipe (vergelijk de lage en Hoge der A in de stad) zich met de Hunze om vervolgens als de Hunze (het huidige Reitdiep) naar de Lauwerszee te stromen. Omstreeks 1400 werd op gezag van de Groninger stadsbestuurder het Schuitendiep richting Waterhuizen gegraven om het water van de Hunze dichter langs de stad te leiden. Daarmee werd de overlast van het afstromende Drentse bovenwater opgelost, de stad trok de turfvaart in de Oostermoerse Venen naar zich toe en bovendien werd de Hunze een stadsverdedigingsgracht. De namen van Schuitendiep en Turfsingel herinneren in dit stadseel nog altijd aan dit initiatief. In 1403 werd het schuitenschuiversgilde opgericht waarin de (machtige) turfschippers zich verenigden en de stad Groningen werd zo een belangrijke stapelplaats voor turf. (bron: o.a. Wikipedia) |
![]() ![]() ![]() ![]() |